Dentysta to lekarz dbający o piękny i zdrowy uśmiech swoich pacjentów. Bez wątpienia większość wizyt u stomatologa dotyczy próchnicy, jej profilaktyki, leczenia oraz usuwania jej powikłań. Próchnica to wieloczynnikowa choroba, będąca wypadkową czynników genetycznych, środowiskowych oraz higienicznych.

Przyczyny próchnicy

Aby zapobiegać rozwojowi próchnicy, należy poznać czynniki inicjujące jej rozwój. Czynniki osobnicze, na które nie mamy wpływu, to m. in. jakość szkliwa oraz śliny. Zęby z hipomineralizacją szkliwa lub ślina o niskim potencjale antybakteryjnym sprzyjają wzmożonemu rozwojowi próchnicy. Innym kluczowym czynnikiem jest dieta – ta bogata w węglowodany sprzyja powstawaniu kwasów uszkadzających szkliwo. Fermentacja cukrów przez bakterie Streptococcus mutans generuje powstanie kwasów organicznych, które w dłuższej perspektywie czasu powodują przerwanie ciągłości szkliwa oraz powstanie ubytku. Początkowo następuje zmiana pH w jamie ustnej na kwaśne, co sprzyja wypłukiwaniu jonów wapnia ze szkliwa. Najpierw objawia się to powstaniem białej, matowej plamy, która nieleczona przekształca się w ubytek próchnicowy.

Leczenie próchnicy

Wczesne etapy próchnicy, manifestujące się białym, matowym przebarwieniem zęba, mogą być leczone zabiegiem remineralizacji zęba. Oczyszczenie powierzchni zęba, a następnie nałożenie żelu lub lakieru ze związkiem fluoru sprzyja wbudowaniu wapnia i fosforanów w strukturę szkliwa. Zabieg wymaga kilkukrotnego powtórzenia. Inną metodą leczenia wczesnej próchnicy jest fotoablacja laserowa (odparowanie chorych tkanek).

Nowoczesne wypełnienia wykonywane są z materiałów nieuczulających i obojętnych chemicznie. Można je też dopasować do barwy zęba. Wypełnienia kompozytowe chemo – lub światłoutwardzalne idealnie utrzymują się w miejscu ubytku, są bardzo estetyczne i trwałe. Poza wypełnieniem ubytków, wypełnienia kompozytowe mogą służyć korekcji kształtu zębów i odbudowy ukruszonych zębów.

Wypełnienia glassjonomerowe łączą się chemicznie z tkanką zęba, ponadto zawierają fluor chroniąc przed próchnicą wtórną. Stosuje się je do pokrywania ubytków przy szyjkach zębowych, jako dodatkowy podkład pod plombę kompozytową i do wypełniania zębów mlecznych. Natomiast giomery łączą trwałość i zalety estetyczne kompozytów ze zdolnością chemicznego łączenia się z zębem i uwalnianiem fluoru cechującego wypełnienia glassjonomerowe.

Próchnica dotyka niemal 95% ludzi, od tych najmłodszych, aż do tych wiekowych. Jej zapobieganie oraz jak najszybsze i efektywne usuwanie to podstawowe zadanie, przed jakim stoi zarówno pacjent, jak i jego dentysta. Nowoczesne technologie stomatologiczne uskuteczniają walkę z próchnicą na każdym etapie jej rozwoju.